کۆنگرێسی ئەمریکا کۆمەڵکوژی ئەرمەنەکانی بە جینۆساید ناساند
لە کۆبوونەوەی کۆنگرێسی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بە کۆی ٢٢٣ دەنگ پڕۆژە یاسای کۆمەڵکوژی ئەرمەنەکان لەلایەن دەوڵەتی عوسمانییەوە بە کۆمەڵکوژی ناسێندرا.

 

 

کۆمەڵکوژی ئەرمەنییەکان ڕووداوی مێژوویی کوشتنی خەڵکی ئەرمەنی لە سەردەمی ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی دەوترێت کە لە نێوان ساڵانی ١٩١٥-١٩١٧ کە هەوڵێک بوو بۆ مەبەستی لە ناو بردن و سڕینەوەی ئەرمەنییەکان بە پێی بەراوەردەکان ملیۆنێک بۆ ملیۆنو نیوێک لە خەڵکی ئەرمەنی بە دەستی سوپای عوسمانی و عەشیرەتە هاوپەیمانەکانی کوژراون.

 

ڕووداوی کۆمەڵکوژی ئەرمەنەکان چۆن ڕوویدا؟

 

لە ساڵى ١٩١٥ دا و لە سەردەمى سوڵتان عەبدولحەمیدى دووەمى عوسمانییەکاندا و بەپێى پلانەکانى ئەنوەر پاشا، تەلعەت پاشا و جەمال پاشا و تەشیکلاتى مەخسووسەى عوسمانییەکان (دەزگاى هەواڵگریى عوسمانییەکان) و سوپاى حەمدییە لە شارەکانى ئیستەنبول، یوزگات، ئەنقەرە، قەیسەری، موغڵا، وان، سیواس، بەدلیس، موش، ئەدەنە، ترابزۆن، هاتای، ئیزمیر، ئەفیون، ئیزمیت، ئەسکى شەهیر، مانیسا، کاستامۆن و زیاتر لە ٥٠ شار و ناوچەى ترى ژێر دەستى ئیمپراتۆریەتى عوسمانى یەک ملیۆن و ٥٠٠ هەزار ئەرمەنى کۆمەڵکوژکراون و نزیکەى ٥٠٠ هەزار ئەرمەنیى تریش لە شوێن و ماڵى حاڵى خۆیان بۆ ناوچە دوورە دەستەکانى وەک دێرزور و بیابانەکانى ناوەڕاستى سوریا ڕاگوێزران.

لێکۆڵەران و ئەنجوومەنى نێودەوڵەتیى توێژینەوە لە بارەى جینۆسایدەوە (IAGS)، زیاتر لە یەک ملیۆن ئەرمەنى بەشێوەى پلان بۆ داڕێژراو کۆمەڵکوژکراون، بەڵام بەپێى لێدوانى بەرپرسانى حکومەتى تورکیا، لە ماوەى جەنگى جیهانى یەکەمدا و بەهۆى جەنگەوە ٣٠٠ هەزار تاوەکو ٥٠٠ هەزار ئەرمەنى و زیاتر لە ٣٠٠ هەزار تورکیش ژیانى خۆیان لەدەستداوە. ئەو ئامار و زانیارییانەى حکومەتى تورکیا لەلایەن ناوەندە سەربەخۆ و بێلایەنەکانەوە پشتڕاست نەکراونەتەوە، چونکە زۆربەى تورکە کوژراوەکان سەرباز بوون نەک هاووڵاتیى مەدەنی و ژن و منداڵ و هەروەها هیچ هاووڵاتییەکى تورکیش لە شوێن و ماڵ و حاڵى خۆى ڕانەگوێزرابوو.

کەی ئێن ئێن


به‌روار:  29/10/2019
206   جار خوێندراوه‌ته‌وه
  بابه‌تی زیاتر ...
ئا: ئاوێنە هەڵمەتی بایکۆتکردنی کاڵاو بەروبومی تورکی بەئەندازەیەک کاریگەری ئابوری لەسەر کۆمپانیا تورکییەکان هەبوە، کە باڵوێزی تورکیا لەبەغدا دەگاتە کوردستان‌و داوا لەدەسەڵاتد درێژه‌ ...
خەندان- ئەمڕۆ دوای حەوت كاتژمێر، دەوریەی هاوبەشی نێوان سوپای توركیا و روسیا لە گوندەكانی دەوروبەری كۆبانێ كۆتایی هات. هاوشێوەی دەوریەكانی دیكە، ئەمڕۆش دانیشتوانی ئەو ناوچانەی درێژه‌ ...
لەمڕۆوە پۆلیسی سنووری دانمارک، کۆنترۆڵی ئەو گەشتیارانە دەست پێدەکات کە لە سویدە سەردانی دانمارک دەکەن. ئەگەر بە نیازی سەفەری کۆتایی هەفتەی بۆ کۆپنهاگن، یانیش دەتهەوێ بە سەردانێک درێژه‌ ...
ئۆبرایان بۆ تورکیا: جینۆساید کردن لە سەدەى (21) جێگاى نابێتەوە (سبەى): بەرپرسێکى ئەمەریکى هەڕەشەى سەپاندنى سزاى ئابوریى بەسەر تورکیادا دەکات وەک کاردانەوەیەک بۆ دەستدرێژییەکانى درێژه‌ ...
ئێوارەی ئەمڕۆ، ٣ تەقینەوە لە ٣ شوێنی جیاوازی شاری قامیشلۆ ڕوویداو ٦ هاوڵاتی مەدەنی شەهیدبوون و ٢١کەسی دیکەش برینداربوون. بەگوێرەی ئەو ئامارانەی کە لەلایەن هێزەکانی ئاسایشی قامی درێژه‌ ...
شارپرێس: فڕۆکەیەکی تایبەتی رێکخراوی سەمیرتان پێرس لە ئەمریکاوە ژمارەیەک هاوکاری و کۆمەکی گەیاندە هەولێر و بڕیارە لەلایەن دەزگای خێرخوازی بارزانی بەسەر ئەو پەنابەرانە دابەش بکرێت درێژه‌ ...
لە چوارچێوەی داگیرکەرییەکانیدا دەوڵەتی تورک دەستی بە سیاسەتی 'بە تورککردنی' ناوچەکانی سەرێکانی و گرێ سپی کردووە کە لە ئێستا دا هەردوو ناوچەکەی داگیر کردووە. بە پێی زانیارییەکان، بە درێژه‌ ...
چەند کچێکی کوردی دانیشتووی شارە جیاجیاکانی سوید بە مەبەستی کۆکردنەوەی کۆمەک بۆ منداڵانی بەرکەوتەی جەنگ لە ڕۆژئاوا کوردستان چالاکییەکی وەرزشی ئەنجام دەدەن. ئەو چالاکییەوەرزشییە درێژه‌ ...
کاروانێکی سەربازی هاوبەشی دەوڵەتی تورک و ڕوس، کە لە ڕۆژئاوای کوردستان گەشتی هاوبەشیان ئەنجامدەدا، گەنجێکی کوردیان شەهید کرد. بەیانی ئەمڕۆ گەشتی هاوبەشی سوپای تورک و روس لەسەر سن درێژه‌ ...
مایک پۆمپێیۆ وەزیری دەرەوەی ئەمریکا رایگەیاند کە چاودێری بارودۆخی ئاگربەست دەکەن و لە هەمان کاتیشدا هەڵسەنگاندن و لێكۆڵینەوە لەسەر تۆمەتەکانی پەیوەست بە تۆمەتی تاوانی جەنگ و هێ درێژه‌ ...
ژماره‌ی بابه‌ت
مافەکان پارێزراوە بۆ مالمۆکورد
میوانی سه‌رهێڵ:   87
کۆی سه‌ردان:   18438837